AdBlue is een nieuw systeem dat nu wereldwijd wordt toegepast om de NOX uitstoot van dieselmotoren onder controle te houden. Dit adjectief op basis van ureum wordt toegepast samen met SCR-katalysatoren die in de uitlaat zijn gebouwd. De uitlaatgassen hebben de motor in feite reeds verlaten. Het systeem is nog vrij nieuw en heeft enkele gevoeligheden.
De injectie van ureum van de AdBlue in de uitlaatgassen veroorzaakt de vorming van ammoniak. Dit veroorzaakt een chemische reactie die alle giftige stikstofoxiden (NOx) afbreekt tot waterdamp (H²O) en stikstof (N) die onschadelijk zijn voor het milieu.
Activering en AdBlue-dosering wordt geregeld door de Electronic Diesel Control unit. Deze regeling is gebaseerd op verschillende parameters zoals de temperatuur van de uitlaat en het NOx-gehalte voor en na de SCR-katalysator. Een AdBlue-systeem dat niet werkt, heeft geen invloed op de werking of prestaties van de motor maar is natuurlijk wel nefast voor de uitstoot en het milieu.
AdBlue is niet zo nieuw, het wordt reeds in autosystemen gebruikt sinds 2013 en komt ook voor onder andere technische benamingen als DEF, AUS32 en ARLA32, waarbij 32 op het percentage van 32% ureum wijst.
Update 31 mei 2023
In deze periode verschijnen diverse persartikelen over dieselauto’s die niet meer willen starten door foutmeldingen van het AdBlue vooral (maar niet alleen) bij wagens van Citroën en Peugeot. Het gaat om specifieke motoren types waaronder gelukkig geen motorhomes motoren vallen.
Er verschijnt een foutmelding: ‘Fout in de motor: voertuig repareren’ of ‘Starten verboden binnen 1.000 km’.
Zelfs test aankoop heeft er een issue van gemaakt en komt op voor de getroffen auto-eigenaars door een compensatie te eisen voor de kosten die oplopen tot 1200 €
De regeling is gebaseerd op verschillende parameters zoals de temperatuur van de uitlaat en het NOx-gehalte voor en na de SCR-katalysator
Motor problemen en pech door kwaliteit van het AdBlue adjectief
Maanden geleden waarschuwden we u reeds dat niet alle AdBlue adjectieven van dezelfde kwaliteit zijn. Kies alleen AdBlue adjectief van erkende bedrijven. Minder zuivere ureum (chemische verontreinging) zal leiden tot verstoppingen – AdBlue toevoeging moet voldoen aan de DIN 70070 specificatie en is gemarkeerd met ISO 22241: een norm die aanduid dat de ureum vloeistof zuiver is. Ook bij het zelf bijvullen is het ZEER belangrijk dat geen vuil(tjes) in de tank kunnen geraken, laat staan waterdruppels enz.
Sommige constructeurs zullen niet toestaan dat je zelf de AdBlue tank bijvult met het oog op hun garantie.
Het gehalte aan ureum zal dus 32.5 % bedragen.
AdBlue toevoeging moet voldoen aan de DIN 70070 specificatie en is gemarkeerd met ISO 22241: een norm die aanduid dat de vloeistof zuiver is
Motor problemen en pech door onvoldoende warme uitlaat
AdBlue of ureum is vorstgevoelig, het bevriest bij -11° C, daarom is de AdBlue tank verwarmd. In de tank zit een verwarmingselement. Dit blijkt nogal gevoelig te zijn en voor foutmeldingen te kunnen zorgen. Wanneer het verwarmingselement niet meer werkt komt u zeker tijdens de vorstperiode in de problemen met je systeem. Het verwarmingselement kan je best vooraf laten vervangen.
Vervriezen van het ureum
Indien het voertuig gedurende een langere periode bij temperaturen beneden -11° C niet gebruikt wordt,
kan de AdBlue in de tank bevriezen.
Kort laten draaien van de motor
Voor campers op diesel die met het AdBlue adjectief werken wordt er afgeraden om de motor slechts gedurende een korte tijd te laten draaien. De motor moet voldoende lang lopen en zou écht warm moeten worden zodanig dat de uitlaat ook voldoende warm wordt en het systeem zijn werking kan doen. Dit lijkt tijdens de coronatijd praktisch bijna onmogelijk.
De beste oplossing is een langdurige rit te maken tegen voldoende hoge snelheid om de motor en uitlaat voldoende warm te maken en het AdBlue systeem goed te doen functioneren. Sommigen spreken van min. 60 km/uur, andere bronnen raden aan de autosnelweg op te rijden met min.120 km/uur.
Om het systeem goed te laten werken wordt aangenomen dat de temperatuur van de motor (en de uitlaatgassen) moeten oplopen tot 1.400 °C. Bronnen spreken van te rijden tegen een toerental van min. 2.500 tr/min gedurende min. een 20-tal minuten (Lindemann).
Uiteindelijk zal de uitlaatsysteem toch eens moeten vervangen worden als zijn werking “op” is. Eén van de signalen kan een overmatige rookvorming zijn.
Pompsysteem werkt niet meer
Het AdBlue systeem is voorzien van een pomp die werkt met een druk van 5 bar. Die hoge druk is nodig om het ureum te doen vernevelen. De pomp brengt de ureum vloeistof naar de AdBlue injector die elektronisch wordt aangestuurd. Bij een slecht of niet-werkende pomp zal het systeem in faling gaan.
Ook bij een niet-correcte software en sturing van de injectiepomp kan teveel of te weinig ureum worden ingespoten:
- te weinig zal leiden tot te weinig omzetting van de NOX vervuiling, vooral schadelijk voor het milieu
- te veel kan leiden tot uitstoot van (schadelijke) ammoniakgassen. In de nieuwste systemen wordt er een ammoniaksensor voorzien die deze uitstoot meet de de pomp aanstuurt zijn injectie hoeveelheid te verlagen.
AdBlue tank mag nooit leeg komen
De AdBlue moet altijd gevuld zijn. Het systeem zal je vooraf vragen om het AdBlue bij te vullen, dit is meestal al een 600 tot 2.400 km voordien. Is de AdBlue tank té leeg dan gaat het systeem in error modus en kan je niet meer verder rijden, dit wordt bij sommige modellen soms aangeduid als de LIMP-modus. Bij Citroën en Peugeot krijg je een UREA waarschuwing. Bij VW verschijnt een benzinepomp symbool in oranje en daarna rood.
Meestal moet men de tank terug met minimum 5 liter vullen. Bij sommige modellen is er een reset van de boordcomputer nodig om het AdBlue waarschuwingsbericht te laten verdwijnen, wat de bestuurder soms kan dwingen om toch naar de dealer (garage) te gaan.
Gebruik nooit water, zorg zelfs dat er geen druppel water in de AdBlue tank kan komen bij het ingieten
Anderzijds is het nodig het systeem te resetten om het AdBlue systeem de exacte (nieuwe) niveaus in de tank te laten weten. Giet alvast geen water in de Adblue tank zoals sommige beweren: de katalysator en het SCR-systeem zeer gevoelig zijn wanneer geen AdBlue wordt gebruikt. Als u water bijvult in plaats van AdBlue, kan de verstuiver verstopt raken en de katalysator worden beschadigd.
In geval van beschadiging van het uitlaatsysteem van het uitlaatgas, als gevolg van het gebruik van additieven of leidingwater, het bijvullen met dieselbrandstof, of in ieder geval door het niet voldoen aan de eisen, vervalt de garantie.
Tips bij het (zelf) vullen van de AdBlue Tank
- zorg dat de motorhome waterpas staat
- het contact moet zeker uit zijn, trek de sleutel uit het contact
- gebruik zuivere ureum van de beste kwaliteit
- gebruik geen trechters of andere vul systemen waar vuiltjes aan kunnen blijven hangen
AdBlue tank mag nooit volledig vol zijn
U kan zelf je AdBlue tank vullen. Zéér belangrijk is geen trechters of andere objecten te gebruiken. Koop een AdBlue product om rechtstreeks in de AdBlue tank te gieten (vermijd verontreiniging. In de tank moet ook nog steeds wat ventilatie mogelijk blijven. Daarom wordt het afgeraden de tank volledig vol te gieten. Daardoor kan de tank vervormd geraken (overdruk).
Een klikkend geluid na het stoppen van de motor
Wanneer u de camper stopt, zou u een duidelijk klikgeluid kunnen horen dat afkomstig is van het AdBlue inspuitsysteem. Dit is normaal want de pomp van het inspuitsysteem blijft korte tijd nadat de motor is afgezet werken om het circuit te ontluchten. Dit is normaal en u kunt het geluid nog van onder het voertuig horen komen.
Is de AdBlue tank leeg dan gaat het systeem in error modus en kan je niet meer verder rijden
Problemen door de kristallisatie van het ureum
Een andere vaak voorkomend probleem is een verstopte verstuiver en verbindingsslang. Aangezien dit systeem alleen werkt bij hoge uitlaattemperaturen, kan de ureumoplossing kristalliseren als u vaak korte ritten maakt waarbij de uitlaat te koud blijft. Er worden zelfs reeds verstoppingen gemeld pas na 12.500 km – met als foutmelding P05ED bij een Fiat Ducato model 2018.
Problemen met slecht werkende sensor
Een ander euvel is de NOX-sensor die soms kan breken of foutieve metingen doorgeeft waardoor het systeem blokkeert. De sensor moet dan vervangen worden.
AdBlue in de dieseltank, wat kan je doen?
Hoe je dit doet? Geen idee, maar het schijnt voor te komen. Je tank AdBlue in je dieseltank. Rij niet verder. AdBlue kan sommige metalen componenten van je voertuig aantasten.
Wat moet je doen?
- zeker de motor niet starten.
- bel je garage en laat je takelen.
- laat de volledige dieseltank leegtappen en reinigen, dit laatste kost je zo’n 200 €.
Diesel in de AdBluetank, wat kan je doen?
De dieselvloeistof zal op den duurt in je katalysator belanden waardoor deze niet meer naar behoren werkt. Bij controle zal je niet door de keuring geraken en dien je de katalysator te vervangen. Daarnaast kan de diesel je AdBlue inspuitsysteem ontregelen waardoor motorprestaties kunnen verminderen.
- zeker de motor niet starten.
- bel je garage en laat je takelen.
- laat de volledige AdBlue tank leegtappen en reinigen, dit laatste kost je zo’n 200 €.
Doe je dit niet dan kunnen de kosten een flink stuk oplopen doordat het (gehele) systeem moet vervangen worden, toch een kost van om en bij de 3000 €.
Verstopte roetfilter
Aangezien dit filter roetdeeltjes opvangt, moet het regelmatig geregenereerd (gereinigd) worden door de roetdeeltjes te verbranden. De regeneratie wordt automatisch geregeld door de elektronische motorregeleenheid. Na een tijd zit de roetfilter vol met de fijne roetdeeltjes en dreigt hij verstopt te raken, de boordcomputer van de camper zal dit automatisch registreren via de sensoren.
Bij camperaars die veel stadsverkeer of korte afstanden rijden of vaak in de file staan, kan het gebeuren dat de regeneratie deze condities niet gehaald worden. Gevolg is een ophoping van roet in het filter die gaat verstoppen.
Roetfilter foutcodes Fiat
Onderstaand vind u foutcodes die te maken kunnen hebben met problemen van een Fiat DPF (roetfilter): P0473, P0472, P0471 of P1901
Roetfilter bij dieselmotoren vervangen na 150.000 à 200.000 km
De meeste Fiat roetfilters kunnen gereinigd worden met een kostprijs van 300 tot 500 €.
Vervuilde EGR klep
De uitlaatgas recirculatie klep of kortweg EGR is een klep die ervoor zorgt dat een deel van de uitlaatgassen terug in de verbrandingskamer worden geleid. Het is een alternatief systeem (van Fiat o.a) in plaats van het AdBlue systeem met echter hetzelfde doel: de uitstoot van het schadelijke stikstofoxide (NOx) terugbrengen, maar dan met een andere techniek.
Het uitlaatgas dat via de EGR terug wordt gevoerd naar de verbrandingskamer wordt eerst gekoeld en daarmee wordt de verbrandingstemperatuur verlaagd en de NOx uitstoot gereduceerd.
Uitlaatgassen zijn van nature uit vettig waardoor ze bij terugkeer naar de verbrandingskamer voor problemen kunnen zorgen: de vatten zetten zich vast op de klep en/of op het inlaatkanaal en in de roetfilter. De zelf zal door die vervuiling minder goed openen en sluiten.
Sluit ze niet meer goed dan worden teveel (vettige) uitlaatgassen teruggestuurd waardoor het probleem nog groter zal worden. Het inlaatkanaal zal ook dichtslibben waardoor er minder zuurstof kan worden aangezogen. Er zal meer roet in het roetfilter terechtkomen waardoor de roetfilter kan verstoppen.
Een EGR-klep vervangen is een vrij prijzig en dat komt doordat deze klep vaak op een moeilijk bereikbare plek zit. De kosten van deze reparatie zijn met name terug te zien in de manuren die nodig zijn om de EGR-klep te vervangen.
Total Care Diesel EGR Reiniger
Bij Lindeman verkopen ze een adjectief met de benaming Total Care Diesel – deze EGR reiniger kunt u eenvoudig zelf toevoegen aan de brandstoftank: de volledige inhoud van 1 liter Total Care Diesel is goed voor 80 liter dieselbrandstof. Deze EGR reiniger dient alvorens het tanken te worden toegevoegd.
Aanverwante artikelen over AdBlue, CO2 en motoren
© Publicatie Camperland.be 2023 – alle rechten voorbehouden.