SRC katalysatoren, DPF filters en ADBlue moeten weg vrijmaken voor schoonste diesels ooit

Stikstofoxides (NOx) dragen bij tot het broeikaseffect, vormen de grootste oorzaak van zure regen en milieuverzuring en zijn irriterend voor de luchtwegen. Vandaar dat auto’s, ook campers met vervuilende NOx uitstoot uit de steden worden geweerd. De SCR-katalysator –  wat staat voor Selective Catalytic Reduction, is speciaal ontwikkeld om de stikstof oxides uit de uitlaatgassen te elimineren. Maar SCR is duur en vraagt om toevoeging van AdBlue.

De additionel AdBlue tankdop zit naast de dieseldop
De additionele AdBlue tankdop zit naast de dieseldop

Roetfilter – Diesel Particulate Filters (DPF) 

De achillespees van het AdBlue systeem blijkt de filter te zijn die tijdens de verbranding de uitgestoten fijne deeltjes vast moeten houden. Roetfilters (DPF) vangen stukjes roet in de uitlaat op. Alleen zou nu blijken dat de regeneratie van zo’n filter veel vaker plaatsvindt dan aangegeven wordt door de autofabrikanten. Zoals bij elk filter (denk aan de zak in uw stofzuiger), moeten ze regelmatig worden geleegd om de prestaties te behouden. Voor een DPF wordt dit proces ‘regeneratie‘ genoemd. Het opgehoopte roet wordt bij hoge temperatuur afgebrand om slechts een minuscule asrest achter te laten. Regeneratie kan passief of actief zijn.

De filters hebben door het vasthouden van deeltjes die van verschillende grootte zijn de neiging om na een bepaald aantal kilometers te gaan verstoppen. Ze moeten dan gereinigd worden om te kunnen blijven werken. Hiervoor worden ze bij hoge temperaturen verbrand, waardoor de grotere deeltjes worden verwijderd maar wel nog altijd een relatief grote hoeveelheid fijnere deeltjes vrijkomen.

Een probleem dat vaak voorkomt is dat de regeneratie niet goed werkt. Als waarschuwingen nog steeds worden genegeerd en het roet laden blijft toenemen, is de meest waarschijnlijke uitkomst een nieuwe DPF die ongeveer  1.000 tot 1500 euro kost.

Het probleem schijnt voornamelijk voor te komen bij camperaars die voornamelijk snelwegen gebruiken en te vaak met een (zesde) versnelling rijden met een te laag  motortoerental wat onvoldoende is om de uitlaatgastemperatuur te genereren of te veel in de stad alleen rondrijden tegen een té lage snelheid. Rijd af en toe eens gedurende een half uur in een té lagere versnelling en dus bij een hoge toerental. Om de deeltjes te verwijderen, moet de DPF werken bij meer dan 400 graden Celsius.

Niet bij alle voertuigen

De overgrote meerderheid van moderne dieselvoertuigen hebben roetfilters waarvoor het voertuig moet worden bestuurd om de regeneratiecyclus te activeren, maar niet allemaal vereisen ze deze methode. Sommige hebben systemen die het roetfilter kunnen verwarmen en regenereren zonder dat een rijcyclus met hogere toerental nodig is. Sommigen injecteren brandstof in het filter dat brandt waardoor de temperatuur in het filter wordt verhoogd, terwijl anderen in het filter verwarmingen hebben.

Hoe te voorkomen dat het filter systeem geblokkeerd raakt?

Voortgaande op het bovenvermelde. Rij met de camper gedurende een half uur aan meer dan 60 kilometer per uur en dit bij een hoog toerental. De kampeerauto kan tijdens het rijden een schokbeweging maken. Maak je hierover geen zorgen: dit betekent alleen dat je uitlaat is schoongemaakt en je camperauto nu weer normaal is. Het vermogen van uw motor gaat daarna weer omhoog en hij verbruikt minder brandstof.

AdBlue bijvulzak van 3,5 liter met speciale ingietstuk om niet te morsen bij het vullen van de aparte ADBlue tank met blauwe dop

AdBlue bijvulzak van 3,5 liter met speciale ingietstuk om niet te morsen bij het vullen van de aparte ADBlue tank met blauwe dopDe uitlaat van dieselmotoren bevat meestal zuurstof in overmaat. Om stikstofoxiden onder deze omstandigheden te kunnen reduceren, is een selectief werkend reductiemiddel nodig, dat specifiek de stikstofoxiden omzet in stikstof en water. Als reductiemiddel en toevoeging wordt daarom een waterige oplossing van ureum, AdBlue gebruikt.

SCR katalysator, bron foto - http://dbtechnology.be/nl/term/scr-katalysator/
SCR katalysator, bron foto – http://dbtechnology.be/nl/term/scr-katalysator/

Complexe katalysator uitlaatsysteem

De SCR-installatie moet de stikstofoxiden uit de uitlaatgassen halen. Daar komt nogal wat bij kijken. Een verwarmde AdBlue-tank, een doseerinrichting, een hydrolyse katalysator waarin de AdBlue-oplossing wordt omgezet in NH3, de SCR-katalysator zelf die het NOx reduceert met hulp van die NH3. Tenslotte en dan nog een sper-katalysator die de onvolkomenheden van de doseerinrichting moet compenseren door te voorkomen dat er restjes NH3 het eind van de uitlaat kunnen bereiken.

Geschiedenis

De selectieve katalytische reductie van NOx werd voor het eerst gebruikt van ammoniak als reductiemiddel in 1957 in de Verenigde Staten. Het proces werd gepatenteerd door Engelhard Corporation. De ontwikkeling van deze SCR-technologie werd in de jaren zestig verder voortgezet in Japan en de VS met onderzoek dat gericht werd op minder dure en meer duurzamere katalysators. De eerste grootschalige SCR’s werden in 1978 door IHI Corporation in voertuigen geïnstalleerd.

De Euro 6-emissienorm dwingt de autoconstructeurs vandaag om de uitstoot van stikstofoxides (NOx) bij dieselvoertuigen te verlagen van 180 mg/km (Euro 5) naar 80 mg/km.

Lees ook: Welke motor kiezen voor mijn camper?

Zie ook deze (Engelstalige video) – The Truth About Diesel Particulate Filter Problems (DPF Problems) | Auto Expert John Cadogan

Bronnen

Bewerking Rudi Van Overloop voor Camperland.be